(1) मरीचि के पुत्र कश्यप प्रजापति थे। ब्रह्मदेव की दाहिनी हाथ की बोटे की नली से दक्ष नाम का पुरुष और बाएँ हाथ की बोटे की नली से धरनी नाम की स्त्री जन्मीं। उन दोनों से एक हज़ार-हज़ार महा ऋषि जन्मे। (2) ब्रह्मा के मानस पुत्रों में दूसरे स्थान पर रहने वाले अंगिरस्‍ु को उद्दध्य, बृहस्पति और संवर्त जैसे पुत्र हुए। बृहस्पति देवताओं के आचार्य बने। (3) मैत्रि (अत्रि) नामक मानस पुत्र से अनेक महा मुनि जन्मे। (4) पुलस्त्य नामक ब्रह्मा के मानस पुत्र से राक्षसों का जन्म हुआ। (5) पुलह नामक मानस पुत्र से किन्नर और किमपुरुष वर्ग उत्पन्न हुए। (6) क्रतू नामक मानस पुत्र से पक्षियों की जाति उत्पन्न हुई।

   
    

Mahabharata - Drona Parva


॥ श्रीः ॥
7.59. अध्यायः 059
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
सृञ्जयम्प्रति नारदेन राममङिमानुवर्णनम्॥ 1 ॥


Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text

नारद उवाच। 7-59-0x(4414)(47030)
रामं दाशरथिं चैव मृतं सृञ्जय शुश्रुम।
यं प्रजा अन्वमोदन्त पिता पुत्रमिवौरसम्।
असङ्ख्येया गुणा यस्मिन्नासन्नमिततेजसि॥ 7-59-1(47031)
यश्चतुर्दशवर्षाणि निदेशात्पितुरच्युतः।
वने वनितया सार्धमवसल्लक्ष्मणाग्रजः॥ 7-59-2(47032)
जघान च जनस्थाने राक्षसान्मनुजर्षभः।
तपस्विनां रक्षणार्थं सहस्राणि चतुर्दश॥ 7-59-3(47033)
तत्रैव वसतस्तस्य रावणो नाम राक्षसः।
जहार भार्यां वैदेहीं सम्मोह्यैनं सहानुजम्॥ 7-59-4(47034)
`रामो हृतां राक्षसेन भार्यां श्रुत्वा जटायुषः।
आतुरः शोकसन्तप्तो रामोऽगच्छद्धरीश्वरम्॥ 7-59-5(47035)
तेन रामः सुसङ्गम्य वानरैश्च महाबलैः।
आजगामोदधेः पारं सेतुं कृत्वा महार्णवे॥ 7-59-6(47036)
तत्र हत्वा तु पौलस्त्यान्ससुहृद्गणबान्धवान्।
मायाविनं महाघोरं रावणं लोककण्टकम्'॥ 7-59-7(47037)
सुरासुरैरवध्यं तं देवब्राह्मणकण्टकम्।
जघान स महाबाहुः पौलस्त्यं सगणं रणे॥ 7-59-8(47038)
`हत्वा तत्र रिपुं सङ्ख्ये भार्यया सह सङ्गतः।
स च लङ्केश्वरं चक्रे धर्मात्मानं विभीषणम्॥ 7-59-9(47039)
भार्यया सह संयुक्तस्ततो वानरसेनया।
अयोध्यामागतो वीरः पुष्पकेण विराजता॥ 7-59-10(47040)
तत्र राजन्प्रविष्टः सन्नयोध्यायां महायशाः।
मातॄर्वयस्यान्सचिवानृत्विजः सपुरोहितान्॥ 7-59-11(47041)
शुश्रूषमाणः सततं मन्त्रिभिश्चाभिषेचितः।
विसृज्य हरिराजानं हनुमन्तं सहाङ्गदम्॥ 7-59-12(47042)
भ्रातरं भरतं वीरं शत्रुघ्नं चैव लक्ष्मणम्।
पूजयन्परया प्रीत्या वैदेह्या चाभिपूजितः॥ 7-59-13(47043)
दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च।
चतुःसगारपर्यन्तां पृथिवीमन्वशासत॥ 7-59-14(47044)
अश्वमेधशतैरीजं क्रतुभिर्भूरिदक्षिणैः।
यश्च विप्रप्रसादेन सर्वकामानवाप्य च'॥ 7-59-15(47045)
सम्प्राप्य विधिवद्राज्यं सर्वभूतानुकम्पनः।
`सर्वद्वीपानवष्टभ्य प्रजा धर्मेण पालयन्'॥ 7-59-16(47046)
स निर्गलं मुख्यतममश्वमेधशतं प्रभुः।
आजहार सुरेशस्य हविषा मुदमाहरन्।
अन्यैश्च विविधैर्यज्ञैरीजे बहुगुणैर्नृपः॥ 7-59-17(47047)
क्षुत्पिपासेऽजयद्रामः सर्वरोगांश्च देहिनाम्।
सततं गुणसम्पन्नो दीप्यमानः स्वतेजसा॥ 7-59-18(47048)
अतिसर्वाणि भूतानि रामो दाशरथिर्बभौ।
ऋषीणां देवतानां च मानुषाणां च सर्वशः।
पृथिव्यां सह वासोऽभूद्रामे राज्यं प्रशासति॥ 7-59-19(47049)
नाहीयत तदा प्रामः प्राणिनां न तदा व्यथा।
प्राणापानौ समावास्तां रामे राज्यं प्रशासति॥ 7-59-20(47050)
पर्यदीप्यन्त तेजांसि तदाऽनर्थाश्च नाभवन्।
दीर्घायुषः प्रजाः सर्वा युवा न म्रियते तदा॥ 7-59-21(47051)
वेदैश्चतुर्भिः सुप्रीताः प्राप्नुवन्ति दिवौकसः।
हव्यं कव्यं च विविधं निष्पूर्तं हुतमेव च॥ 7-59-22(47052)
अदंशमशका देशा नष्टव्यालसरीसृपाः।
नाप्यु प्राणभृतां मृत्युर्नाकाले ज्वलनोऽदहत्॥ 7-59-23(47053)
अधर्मरुचयो लुब्धा मूर्खा वा नाभवंस्तदा।
शिष्टेष्टप्राज्ञकर्माणः सर्वे वर्णास्तदाऽभवन्॥ 7-59-24(47054)
स्वधां पूजां च रक्षोभिर्जनस्थाने प्रणाशिताम्।
प्रादान्निहत्य रक्षांसि पितृदेवेभ्य ईश्वरः॥ 7-59-25(47055)
सहस्रपुत्राः पुरुषा दशवर्षशतायुषः।
न च ज्येष्ठाः कनिष्ठेभ्यस्तदा श्राद्धानि कुर्वते॥ 7-59-26(47056)
श्यामो युवा लोहिताक्षो मत्तमातङ्गविक्रमः।
आजानुबाहुः सुभुजः सिंहस्कन्धो महाबलः॥ 7-59-27(47057)
दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च।
सर्वभूतमनःकान्तो रामो राज्यमकारयत्॥ 7-59-28(47058)
रामो रामो राम इति प्रजानामभवत्कथा।
रामभूतं जगदभूद्रामे राज्यं प्रशासति॥ 7-59-29(47059)
चतुर्विधाः प्रजा रामः स्वर्गं नीत्वा दिवं गतः।
आत्मेच्छया प्रतिष्ठाप्य राजवंशमिहाष्टधा॥ 7-59-30(47060)
स चेन्ममार सृञ्जय चतुर्भद्रतरस्त्वया।
पुत्रात्पुण्यतरस्तुभ्यं मा पुत्रमनुतप्यथाः।
अयज्वानमदक्षिण्यमभि श्वैत्येत्युदाहरत्॥ ॥ 7-59-31(47061)

इति श्रीमन्महाभारते द्रोणपर्वणि अभिमन्युवधपर्वणि षोडशराजकीये एकोनषष्टितमोऽध्यायः॥ 59 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes

5-59-17 स निरर्गलजान्मुख्यानश्वमेधाञ्शतं प्रभुः इति ङ. पाठः। आजहार महाजज्ञं प्रजा धर्मेण पालयन्। निरर्गलं सजारूथ्यमश्वमेधं च तं विभुः इति झ. पाठः। आजहार रमेशस्य इति ङ. पाठः॥ 5-59-19 पृथिव्यां मानुषाणां प्रत्यक्षा देवादयो विचरन्ति पुण्यातिशयात्॥ 5-59-20 प्राणो बलम्॥ 5-59-22 निष्पूर्तं जठीकारामादि। हुतमिष्ठम्। सुप्रीता ब्राह्मणाः शाखपारगाः इति ङ. पाठः॥ 5-59-29 रामाद्रामं जगदभूत् इति घ.झ.पाठः। तत्र रामं अभिरामम्॥ 5-59-59 एकोनषष्टितमोऽध्यायः॥ 59 ॥


Mahabharat- Hindi (Devanagari) 100000 shlokas

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.